AMSTERDAM -
De
werkloosheid in ons land loopt op. Welke ontwikkelingen spelen daarbij een rol
en hebben we het ergste gehad? Tien antwoorden in tien vragen.
1. Welke
ontwikkeling laat de Nederlandse werkloosheid zien?
Afgelopen maart
waren er 643.000 Nederlanders werkloos. Dat is 8,1% van de beroepsbevolking. De
trend is nogal duidelijk: stijgend. Eigenlijk loopt de werkloosheid al sinds
halverwege 2011 op. De laatste maanden lijkt er echter een versnelling op te
treden. Daarnaast ziet uitkeringsinstantie UWV een stijging in het het aantal
WW-uitkeringen die beëindigd worden vanwege het bereiken van de maximale duur.
2.
Hoe wordt de werkloosheid gemeten?
Het aantal
werklozen wordt keurig bijgehouden door het Centraal Bureau voor de Statistiek
(CBS). Bij de meting draait het om Nederlanders tussen 15 en 65 jaar die werk
zoeken voor meer dan 12 uur of meer per week. Door deze meetmethode zijn
Nederlanders die minder dan 12 uur per week werken ook als werkloos gezien. Het
Europese statistiekbureau Eurostat hanteert bijvoorbeeld een andere methode.
Daarbij is iemand al aan de slag als hij meer dan 1 uur in de week werkt. Het
CBS gebruikt dus zijn eigen definitie, maar vermeldt wel elke maand in zijn
persbericht hoe hoog de vaderlandse werkloosheid uitvalt volgens de
Eurostat-methode. Een CBS-woordvoerder: „Uit onderzoek blijkt dat mensen vanaf
12 uur zeggen ’werk is mijn belangrijkste bezigheid in de week’. Vandaar dat er
in het verleden voor is gekozen om 12 uur als norm te gebruiken.”
3. Hoe doet
Nederland het in vergelijking met Europa?
Nog heel
behoorlijk. In de maandelijkse cijfers van Eurostat is Nederland al maanden
achtereen één van de beste jongetjes van de klas. Ook landen als Luxemburg,
Duitsland en Oostenrijk noteren relatief lage werkloosheidscijfers.
4. Wanneer
was de werkloosheid voor het laatst zo hoog?
Daarvoor
moeten we terug naar de jaren ’80 van de vorige eeuw. Afgelopen februari kwam
het aantal werklozen in ons land voor het eerst weer boven de 600.000. Dat was
voor het laatst gebeurd in juni 1983. Pas in april 1984 dook het aantal
werklozen weer onder die grens. In de periode daartussen bereikte de
werkloosheid een piek van 639.000 mensen.
5. Hoe komt
het dat de werkloosheid sneller oploopt?
Arbeidsmarktdeskundigen
denken dat dat komt doordat bedrijven aanvankelijk zolang mogelijk hebben
geprobeerd om hun personeel vast te houden. Ook via een regeling als de
deeltijd-WW. Maar nu de economische tegenwind jarenlang aanhoudt, zien
ondernemers geen andere mogelijkheid dan om alsnog werknemers te ontslaan.
6. Zijn er
leeftijdsgroepen extra de klos op de arbeidsmarkt?
Er is geen
enkele leeftijd die het gemakkelijk heeft op de arbeidsmarkt. Maar bekend is
wel dat jongeren en oudere werknemers het extra lastig hebben. Jongeren werden
een paar jaar geleden nog aangespoord om langer door te studeren met het oog op
de crisis. Maar aangezien je niet eindeloos kunt doorstuderen, stromen zij nu
toch de arbeidsmarkt op. Daarnaast blijkt uit onderzoeken dat oudere werknemers
heel moeilijk aan nieuw werk komen, als ze eenmaal hun baan zijn kwijtgeraakt.
7. Wat wordt
hier aan gedaan?
De overheid
heeft wel initiatieven genomen om jongeren en ouderen te ondersteunen. Zo is er
een ambassadeur jeugdwerkloosheid aangesteld. Ook in het sociaal akkoord zijn
enkele afspraken gemaakt over het aan werk helpen van jongeren en ouderen.
Daarvoor is ook geld uitgetrokken. Maar de enige oplossing die echt goed werkt
is dat de economie weer gaat groeien en er weer banen bijkomen.
8. Hoe zit het
met de sectoren?
De bouw
heeft het veruit het zwaarst. Het UWV telde in die sector de grootste stijging
in het aantal WW-uitkeringen op jaarbasis. Ook in de welzijnssector – vooral
vanwege de klappen in de kinderopvang – en in transport en horeca zijn er fiks
meer WW’ers.
9. En de
regio’s?
Net als in
de sectoren zijn er verschillen in de werkloosheid in de diverse provincies in
ons land. Het CBS bracht onlangs een rapport uit over 2012. Daaruit bleek dat
Flevoland en Zuid-Holland de hoogste werkloosheid noteerden, en Zeeland de
laagste. Wel zijn bij deze cijfers een paar kanttekeningen te plaatsen.
10. Hebben
we het ergste gehad?
Daar lijkt
het niet op. Vooralsnog wordt er pas in de tweede helft van 2013 voorzichtig
herstel voorzien voor de Nederlandse economie. En het is een ijzeren wet in de
economie dat de ontwikkeling op de arbeidsmarkt achterloopt bij de economie.
Met die wet in het achterhoofd ligt het voor de hand dat de werkloosheid
voorlopig nog zal oplopen.
Jurry Brand
/ DFT april 2013
http://www.telegraaf.nl/overgeld/arbeid/21489358/__10_vragen_over_de_Nederlandse_werkloosheid__.html
